Revi sou entènèt nan Peyi Ba yo: sa ki otorize e kilè se difamasyon

Yon revizyon sou entènèt nan Peyi Ba yo legal toutotan li rapòte yon eksperyans reyèl epi li pa gen okenn deklarasyon ki pa vre oswa ki danjere san nesesite. Eksepsyon prensipal la: yon revizyon vin ilegal lè li deklare kòm yon reyalite yon bagay prèv yo pa sipòte, epi domaj la pou biznis la depase libète ekspresyon moun ki fè revizyon an. Yon revizyon negatif pa ilegal tou senpleman paske li negatif. Se egzèsis balans sa a, pa evalyasyon zetwal la, ki deside chak ka revizyon Peyi Ba yo.

De kò lwa separe rankontre sou yon paj revizyon. Premye a gouvène sa yon revizè ka ekri. Sa a se libète ekspresyon anba Atik 10 Konvansyon Ewopeyen an sou Dwa Moun. Li limite pa dispozisyon kriminèl sou jouman ak difamasyon nan Kòd Penal Olandè a, ak pa responsablite an ka deli (onrechtmatige daad) anba Atik 6:162 Kòd Sivil Olandè a.

The second governs what a business may do with reviews: the rules on unfair commercial practices apply, enforced by the Netherlands Authority for Consumers and Markets (Autoriteit Consument en Markt, ACM). They prohibit fake reviews and require transparency about how reviews are collected and shown.

Èske yon revizyon se yon opinyon oswa yon akizasyon ki baze sou reyalite?

Tribinal Olandè yo premye mande kisa revizyon an reyèlman di. Yon jijman valè, menm si li sevè, pwoteje pi fò pase yon deklarasyon de reyalite, paske li pa ka ni vre ni fo.

Ekri ke sèvis la te derespektan, chanm nan te desevwan oswa pri a pa t vo li se yon opinyon. Ekri ke pwopriyetè a te falsifye yon fakti, ke manje a te lakòz yon anpwazònman alimantè oswa ke konpayi an kenbe depo kliyan yo se yon akizasyon ki baze sou reyalite. Pou yon akizasyon, evalyatè a dwe kapab montre yon bagay ki sipòte li.

Pwoteksyon opinyon an pa san limit. Yon opinyon ki pa gen okenn baz reyèl ditou ka toujou ilegal. Menm bagay la tou aplike pou yon opinyon ki eksprime nan tèm ki ale pi lwen pase sa pwen an mande. Jirisprudans Olandè a pale de yon fondasyon reyèl sifizan: plis akizasyon an grav, se plis sipò li bezwen. Yon evalyatè ki te aktyèlman la, ki dekri sa li te wè epi ki kenbe langaj la pwopòsyonèl nan yon pozisyon solid, menm lè biznis la anraje.

Kilè yon revizyon se yon ofans kriminèl?

A review can be a criminal offence if it attacks someone’s honour or reputation with a specific allegation, or is pure abuse. Dutch criminal law does not use the English distinction between libel and slander; it uses three offences in Title XVI of the Dutch Criminal Code (Sr).

• Difamasyon (smaad), Atik 261 nan Kòd Penal Neyèlandè a: atake entansyonèlman lonè oswa repitasyon yon moun lè w deklare yon reyalite espesifik, ak objektif pou bay akizasyon sa a piblisite. Lè akizasyon an fèt alekri oswa nan imaj, li se difamasyon alekri (smaadschrift). Se fòm sa a yon revizyon sou entènèt pran.
• Kalomni (lastè), Atik 262: difamasyon komèt pandan w konnen ke swadizan reyalite a pa vre. Se ofans ki pi grav la epi li pote yon santans maksimòm ki pi wo.
• Senp joure (eenvoudige belediging), Atik 266: jouman ki pa gen ladan l deklare yon reyalite espesifik, pa egzanp abi pi bon kalite ki dirije sou yon moun.

Defans kont difamasyon an pi limite pase pifò moun panse. Verite poukont li pa sifi. Atik 261 la prevwa ke pa gen difamasyon lè moun nan te aji nan yon defans nesesè. Menm bagay la tou aplike lè moun nan te kapab rezonabman sipoze an bon lafwa ke akizasyon an te vre epi ke enterè piblik la te egzije pou yo fè l. Yon evalyatè ki pibliye yon plent reyèl men piman prive pou fè yon moun mal pa otomatikman an sekirite. Yon evalyatè ki te fè erè, men ki te gen bon rezon pou kwè sa li te ekri a, kapab an sekirite.

An pratik, gen de karakteristik pwosediral ki fòme wout kriminèl la. Yo pouswiv ofans sa yo sèlman lè moun ki konsène a depoze yon plent fòmèl (klacht). Moun ki gen dwa pote plent lan dwe depoze nan twa mwa apati moman moun ki gen dwa pote plent lan te vin okouran de ofans lan. Sèvis Pouswit Piblik la (Openbaar Ministerie) deside si l ap pouswiv, epi pou yon litij komèsyal sou yon revizyon, souvan li pa fè sa. Dispozisyon kriminèl yo pwoteje tou onè ak repitasyon nan yon sans pèsonèl. Se poutèt sa yon konpayi ki vle trete yon revizyon prèske toujou itilize wout sivil la pito.

Ki jan yon tribinal sivil deside si yon revizyon ilegal?

Tribinal la ap evalye libète ekspresyon evalyatè a kont dwa ou genyen pou pwoteksyon onè ak repitasyon ou. Ni youn ni lòt pa pi enpòtan pase lòt la nan yon sans abstrè.

Yon biznis ki vle retire yon revizyon, oubyen ki vle konpansasyon, depoze yon plent pou domaj anba Atik 6:162 Kòd Sivil Olandè a. Yon bò gen libète ekspresyon anba Atik 10 Konvansyon Ewopeyen sou Dwa Moun. Lòt bò a gen dwa pou pwoteksyon onè, repitasyon ak lavi prive anba Atik 8. Rezilta a depann de sikonstans yo, epi tribinal Olandè yo evalye yo selon yon seri faktè etabli.

• Nati akizasyon yo ak gravite konsekans yo ka genyen pou moun nan oswa biznis ki konsène a.
• Gravite plent evalyatè a te vle soulve a, lè w gade l nan enterè jeneral la.
• Mezi kote akizasyon yo te jwenn sipò nan materyèl reyalite ki disponib nan moman piblikasyon an.
• Fason yo formule revizyon an, epi si fason yo formule l ale pi lwen pase pwen yo mande a.
• Pwobabilite pou menm objektif la te ka reyalize nan yon lòt fason, pa egzanp, lè yo te pote plent bay biznis la an premye.
• Pòte ak pèmanans piblikasyon an, ansanm ak pozisyon moun ki fè l la.

Antanke moun k ap pote plent lan, ou gen responsablite pou pwouve ke piblikasyon an ilegal epi ou te sibi domaj. An pratik, agiman an konsantre sou twazyèm faktè a. Yon evalyatè ki te kenbe korespondans lan, fakti a, foto yo oswa plent ki te anvan revizyon an anjeneral ap kenbe revizyon an sou entènèt. Yon evalyatè ki pa ka pwouve yon akizasyon konkrè anjeneral ap resevwa lòd pou retire li. Apèsi nou sou difamasyon sou entènèt ak jesyon repitasyon anba lalwa neyèlandè a trete foto repitasyon an pi laj. Diferans ki genyen ant ofans yo prezante nan atik nou an sou difamasyon ak varyant li yo.

A civil claim in tort is subject to the ordinary limitation period of Article 3:310 of the Dutch Civil Code. That is five years from the day after the injured party became aware of both the damage and the person responsible, and twenty years in any event. A business that waits two years before objecting, however, weakens the urgency argument it needs in summary proceedings.

Kisa yon biznis ka fè ak revizyon?

Yon biznis ka montre, filtre epi envite revizyon, men sèlman onètman e transparanman. Dezyèm seri règ sa yo aplike pou machann vann nan olye de moun k ap fè revizyon an, epi se yon regilatè ki aplike li olye de yon tribinal.

Revi yo se enfòmasyon komèsyal. Itilize yo pou twonpe moun se yon pratik komèsyal ki pa jis dapre Atik 6:193a ak sa ki vin apre nan Kòd Sivil Olandè a. Chanjman ki te antre an vigè nan Peyi Ba yo nan dat 28 me 2022, te ajoute obligasyon espesifik pou revi yo.

Gen kèk pratik ki toujou enjis, san okenn evalyasyon sou efè yo sou konsomatè a. Soumèt oswa kòmande fo revizyon tonbe nan kategori sa a, kit se anplwaye yo, pwopriyetè a oswa yon sèvis yo achte ki ekri yo. Se menm jan an tou pou bay fo revizyon oswa andòsman kòmsi yo soti nan konsomatè ki te aktyèlman itilize pwodwi a. Li entèdi sou menm baz la pou deklare ke revizyon yo soti nan achtè reyèl, san yo pa pran mezi rezonab ak pwopòsyonèl pou verifye sa.

Ansanm ak entèdiksyon yo, genyen obligasyon pou bay enfòmasyon. Si ou bay aksè a revizyon konsomatè yo, ou dwe di konsomatè yo si wi ou non epi kijan ou verifye si yo soti nan moun ki te aktyèlman achte oswa itilize pwodwi a. Enfòmasyon sa a dwe klè epi disponib kote revizyon yo parèt, li pa dwe antere nan kondisyon jeneral yo.

Èske ou ka efase oswa filtre revizyon yo?

Ou pa ka retire yon revizyon tou senpleman paske li negatif, epi ou pa ka pibliye sèlman sa ki favorab yo. Piblikasyon selektif fè imaj jeneral la twonpe, ki se jisteman sa règleman yo adrese. Sipresyon lejitim lè yon revizyon ilegal, gen abi oswa done pèsonèl ki pa pou li, li manifesteman fo, oswa li vyole pwòp règleman platfòm nan. Ou ta dwe kapab eksplike kritè ou te aplike a.

Filtraj ak klasman yo otorize si yo transparan. Si evalyasyon yo klase yon fason diferan pase kwonolojik, oubyen si gen kèk ki eskli, kritè yo dwe divilge. Menm bagay la tou aplike pou nòt total yo: si yo montre yon evalyasyon, konsomatè a ta dwe kapab konprann sou kisa li baze.

Èske ou ka rekonpanse kliyan yo pou yon revizyon?

Wi, men sèlman ouvètman epi pa janm ak kondisyon ke revizyon an pozitif. Ofri yon rabè, yon pwodwi gratis oswa antre nan yon tiraj osò an echanj pou yon revizyon pa entèdi an li menm. Ankourajman an dwe divilge, pou lektè a konnen revizyon an te rekonpanse. Envite sèlman kliyan satisfè, oswa rekonpanse sèlman evalyasyon senk zetwal, transfòme yon zouti maketing lejitim an yon pratik komèsyal ki twonpe. Menm devwa divilgasyon an aplike pou enfliyansè ak afilye ki gen yon relasyon komèsyal ak machann vann nan.

ACM a sipèvize règ sa yo. Li pibliye yon gid sou pwoteksyon konsomatè sou entènèt, ki detaye sa li atann de boutik sou entènèt ak platfòm yo. Li ka enpoze lòd ki sijè a yon peman penalite ak amann administratif. Maksimòm legal yo etabli nan Instellingswet Autoriteit Consument en Markt la, epi ACM a pibliye politik penalite li sou pwòp sit entènèt li. Atik nou an sou pratik komèsyal malonèt eksplike kad jeneral la, epi règ pwoteksyon konsomatè nan kontra yo chita ansanm avè l.

Kijan ou ka fè retire yon revizyon ilegal?

Wout ki pi rapid la prèske pa janm rive nan tribinal; li pase nan platfòm nan. Depi Lwa sou Sèvis Dijital yo te vin an vigè an fevriye 2024, wout sa a gen yon fòm legal olye ke li depann de yon fòmilè sou entènèt e bòn chans.

Ki jan ou fè pou avèti platfòm nan?

Founisè hosting yo, tankou platfòm evalyasyon ak rezo sosyal yo, dwe opere yon mekanis ki pèmèt nenpòt moun rapòte kontni yo konsidere ilegal. Yon avi dwe ase presi epi byen fonde. Li dwe eksplike poukisa kontni an ilegal, bay kote egzak la pa URL, epi enkli enfòmasyon kontak moun ki rapòte li a. Yon avi byen fonde bay platfòm nan konesans reyèl sou kontni an. Se sa ki fè platfòm nan potansyèlman responsab si li pa fè anyen apre sa.

The platform must confirm receipt, decide without undue delay, and give both sides a statement of reasons for its decision. If it refuses, its internal complaint-handling system is open for at least six months after the decision. The dispute can also be referred to a certified out-of-court dispute settlement body. None of this obliges a platform to remove a review that is merely negative. A notice that simply asserts the review is false rarely succeeds; one that shows why, with the underlying documents, sometimes does.

Kilè pwosedi rezime yo se bon etap la?

Lè domaj la grav epi li kontinye, enstriman pratik la se pwosedi rezime (kort geding) before the preliminary relief judge. The claim is for an order to remove the review, usually backed by a penalty payment (dwangsom) for each day of non-compliance. It can be directed at the reviewer, at the platform, or at both. A decision normally follows within a few weeks. You must show both that the publication is unlawful and that the matter is urgent. The judgment is provisional: the merits can be reopened in ordinary proceedings.

Lè moun k ap fè evalyasyon an anonim, yo ka mande platfòm nan pou l divilge done idantifikasyon li genyen yo. Lakou Siprèm nan (Hoge Raad) te fikse tès la nan Lycos/Pessers (ECLI:NL:HR:2005:AU4019). Divilgasyon posib lè li ase kredib ke piblikasyon an ilegal e danjere, epi lè pati ki fè demann lan gen yon enterè reyèl nan done yo. Pa dwe gen okenn wout ki mwens lwen tou, epi balans enterè yo dwe favorize divilgasyon an. Se yon tès ki mande anpil efò epi tribinal yo aplike l yon fason restriksyon, paske anonimite li menm se yon pati nan libète ekspresyon.

Kisa ou ka reklame?

Sipresyon an se premye remèd la, epi nan pifò ka yo, se sèl remèd ki vo lapenn pouswiv. Anplis de sa, lalwa neyelandè a ofri rektifikasyon. Tribinal la ka bay lòd pou pibliye yon koreksyon, epi li deside kijan pou yo ekri l ak plasman l pou koreksyon an rive jwenn piblikasyon ki te li orijinal la.

Damages are available but are usually modest. Material damage, such as lost turnover, has to be proven and causally linked to the review. Compensation for non-material damage can be awarded where reputation or honour has been harmed, and Dutch courts award restrained amounts. For most businesses the value of a claim lies in removal and in the deterrent effect, not in the money. Our article on konpansasyon pou domaj ki pa materyèl eksplike kijan yo evalye montan sa yo, epi litij sivil nan Peyi Ba yo etabli pwosedi òdinè a.

E done pèsonèl ki nan revizyon yo?

Yon revizyon ki nonmen yon anplwaye, dekri konpòtman yo oswa ki gen ladan yon foto trete done pèsonèl. Règleman Jeneral sou Pwoteksyon Done yo aplike apre sa sou platfòm nan epi, selon sikonstans yo, sou yon biznis ki repibliye revizyon an. Yon aktivite ki piman pèsonèl oswa domestik egzante, men piblikasyon sou yon platfòm revizyon ouvè jeneralman pa kouvri pa egzanpsyon sa a.

Konsekans pratik yo limite men reyèl. Yon moun ki gen non li ka mande platfòm nan pou efase done ki konsène li. Ou ka pote refi bay Otorite Pwoteksyon Done Olandè a (Autoriteit Persoonsgegevens) oswa nan tribinal. Si ou kopye revizyon sou pwòp sit entènèt ou a, reflechi si non anplwaye yo oswa non lòt kliyan yo bezwen la. Si ou kolekte revizyon, ou dwe enfòme moun k ap fè revizyon yo sou sa k rive done yo. Apèsi nou sou lalwa sou konfidansyalite done Olandè a kouvri devwa sa yo, epi Otorite Pwoteksyon Done Olandè a sipèvize yo.

E si moun ki fè revizyon an pa yon kliyan?

Yon revizyon ki soti nan yon moun ki pa janm te yon kliyan manke baz reyèl ki pwoteje yon eksperyans reyèl, epi li pi fasil pou atake. Panse ak revizyon ki poste pa yon konpetitè, yon ansyen anplwaye, yon ansyen patnè ki pa kontan oswa yon kont ki kreye pou rezon sa a. Yo trete yo yon fason diferan de yon revizyon kliyan ki otantik men ki di.

Where a competitor posts the review, it is also a commercial act. Misleading or denigrating statements about a competitor’s products or business fall under the rules on comparative advertising and unlawful competition. Where a review is part of a pattern aimed at a single business, the campaign matters more than the individual message. Courts respond to campaigns far more readily than to a single sharp opinion.

Ansyen anplwaye yo soulve yon lòt kesyon. Revizyon yo a ka revele enfòmasyon ki kouvri pa yon kloz konfidansyalite, oubyen li ka rapò yo sou yon plent reyèl. Akizasyon ke yon biznis te aji yon fason kriminèl mande pou prèv serye. Si w ap fè fas ak yo, li atik nou yo sou fo akizasyon ak dwa w yo epi sou fason pou w goumen pou repitasyon w . Lè deklarasyon an se yon jouman olye de yon alegasyon sou reyalite, pozisyon an dekri nan atik nou an sou jouman, difamasyon ak solisyon legal ki disponib yo . Règ piblikasyon ki pi laj yo kouvri nan gid nou an sou lalwa medya nan Peyi Ba yo.

Kijan yo aplike yon lòd pou retire yon moun?

Sitou atravè yon peman penalite ki tache ak lòd la. Pratik Olandè a fikse li pa jou oswa pa vyolasyon, limite a yon maksimòm, epi li vin dwe otomatikman yon fwa dat limit la pase. Se sa ki fè lòd pou retire yo efikas kont moun k ap fè evalyasyon ki ta otreman inyore yo.

Two complications recur. First, the reviewer may remove the review and post it again, sometimes reworded, sometimes from a new account. A well-drafted order therefore covers repetition of substantially the same statements, not merely the specific URL. Second, there is the international platform. An order against a provider established abroad has to be enforced abroad, which is slower and sometimes out of proportion to the harm. In that situation the notice-and-action route under the Digital Services Act, backed by the judgment, is usually more productive than enforcement proceedings. If a dispute arises about the penalty payments, our article on remèd legal kont ekzekisyon yon jijman eksplike opsyon yo. Atik nou an sou reklamasyon pou domaj kouvri reklamasyon sibstansyèl ki swiv la.

Kisa ou ta dwe verifye antanke yon biznis?

Secure the evidence first, reply once in public, and only then consider legal steps. A failed removal action can draw far more attention to a review than it ever attracted on its own.

• Take a full screenshot showing the URL, the date and the reviewer’s display name, and keep the order, correspondence and complaint behind it.
• Reply in public once, factually and calmly, and never disclose the customer’s personal details in that reply.
• Check whether the review contains a concrete factual allegation that is untrue, or is merely an unwelcome opinion.
• Ask the reviewer for a correction with your evidence; if that fails, file a substantiated notice with the platform under the Digital Services Act.
• Check your own review page against the ACM rules: no fake or selectively published reviews, disclosed rewards and a clear statement of how you verify reviewers.
• Remember the three-month deadline for a criminal complaint (Article 66 Sr) if you want to report defamation to the police.

Kisa ou ta dwe verifye antanke yon evalyatè?

Write about what you experienced yourself and keep the proof: whether your allegations had support in the facts available to you is the factor courts weigh most heavily.

• Separate what you observed from what you concluded: describe the dirty table rather than alleging a breach of hygiene rules.
• Avoid accusations of crime unless you can substantiate them with documents.
• Do not name individual staff members or post photos of them.
• Disclose any discount, free product or payment you received for the review.
• Take the complaint to the business first; whether you could have reached your aim another way is one of the court’s factors.

Kisa nou ka fè pou ou ak yon evalyasyon sou entènèt?

Nou Avoka IT yo act for businesses and for reviewers in disputes about online reviews.

• We assess whether a review is an unlawful factual allegation or a protected opinion.
• We draft the substantiated notice to the platform under the Digital Services Act.
• We send the reviewer a demand letter asking for removal or correction within a short deadline.
• We start summary proceedings (kort geding) for removal with a penalty payment, or defend you against such a claim.
• We review your review policy and incentives against the ACM rules on unfair commercial practices.

Rezime

• Yon evalyasyon negatif legal si li reflete yon eksperyans reyèl; deklarasyon ki fèt sou reyalite yo bezwen yon baz reyèl sifizan.
• Tribinal yo peze libète ekspresyon (Atik 10 CEDH) ak pwoteksyon repitasyon (Atik 8 CEDH), ak yon gwo konsantrasyon sou prèv ak mo yo.
• Defamation and calumny are criminal offences, but businesses almost always use the civil route under Article 6:162 of the Dutch Civil Code.
• Biznis yo pa gen dwa pibliye fo revizyon, efase revizyon jis paske yo negatif, oswa kache rekonpans; ACM a aplike règ sa yo.
• Pou retire yon bagay, kòmanse avèk prèv ak yon avi byen fonde bay platfòm nan anba Lwa sou Sèvis Dijital yo; pwosedi rezime yo se pwochen etap la.

Kesyon yo poze souvan